Şirket kuruluşu
İngiltere’de şirket kuruluşu: adım adım rehber
Doğru şirket türünü seçmekten Companies House başvurusuna, vergi kayıtlarından ilk yılın yükümlülüklerine kadar bilmeniz gerekenler.
İçindekiler 10 bölüm
- 01İlk yılın iki muhatabı
- 02Kuruluştan sonraki 21 ayı takvime dökmek
- 03Onay beyanı: her yıl yenilenen teyit
- 04Yıllık hesaplar ve vergi beyannamesi
- 05Gecikmenin bedeli
- 06Muhasebeyi kendiniz tutabilir misiniz?
- 07Denetim: iki ayrı soru
- 08Yıl içinde bildirilecek değişiklikler
- 09Sık sorulan sorular
- 10Terimler sözlüğü
Kısaca1 dk
Bu rehberin özeti
- Onay beyanı her 12 ayda bir verilir; çevrim içi ücreti 50 £, süre inceleme döneminin bitiminden sonraki 14 gün.
- İlk yıllık hesaplar kuruluş tarihinden itibaren 21 ay içinde, sonrakiler mali yıl sonundan itibaren 9 ay içinde verilir.
- Kurumlar vergisi hesap döneminin bitişinden 9 ay 1 gün sonra ödenir; beyanname (CT600) süresi 12 ay.
- 1 Nisan 2028’den itibaren yıllık hesaplar Companies House’a yalnızca ticari yazılımla verilebilecek.
- Küçük şirketler bağımsız denetimden muaf olabilir; bu muafiyet, kara parayla mücadele kontrollerinden ayrı bir konudur.
İngiltere’de şirket kurmak çoğu zaman bir gün sürer; şirketi uyum içinde yaşatmak ise her yıl tekrarlanan bir takvim ister. İlk yıl özellikle kafa karıştırıcıdır: ilk hesap dönemi 12 aydan uzun olabilir, vergi dönemi ile mali yıl ayrışabilir. Gecikmeler de otomatik cezaya dönüşür.
Bu rehberde, kuruluştan sonraki 21 ayı 1 Ekim 2026’da kurulan örnek bir şirket üzerinden anlatıyoruz: Companies House ve HMRC bildirimleri, gecikme cezaları, muhasebeyi kendiniz tutmanın sınırları ve denetim sorusu. Süre, ücret ve eşikleri 23 Eylül 2026 itibarıyla GOV.UK’deki güncel bilgilere göre verdik.
01
İlk yılın iki muhatabı
Kuruluştan sonra iki kurumla düzenli olarak yazışırsınız. Companies House (şirket sicili) kamuya açık kaydı tutar: onay beyanı, yıllık hesaplar ve yönetici, adres ya da ortaklık değişiklikleri buraya bildirilir. HMRC (vergi idaresi) ise kurumlar vergisi kaydını, beyannamesini ve ödemesini, gerekiyorsa KDV ve bordro (PAYE) bildirimlerini yürütür.
Aynı yıllık hesaplar iki kuruma da gider, ancak her kurumun kendi son tarihi ve kendi cezası vardır. Kuruluşun kendisini adım adım kuruluş rehberimizde anlattık; bu yazı, kuruluş belgesini aldığınız günden sonrasına odaklanıyor.
- Onay beyanı ücreti
- 50 £Çevrim içi ya da yazılımla; kâğıt başvuruda 110 £
- İlk yıllık hesaplar
- 21 ayKuruluş tarihinden itibaren son süre
- Kurumlar vergisi ödemesi
- 9 ay 1 günHesap döneminin bitişinden sonra
- Vergi beyannamesi (CT600)
- 12 ayHesap döneminin bitişinden sonra
Kaynak: GOV.UK, Companies House ve HMRC sayfaları. Erişim: 23 Eylül 2026.
02
Kuruluştan sonraki 21 ayı takvime dökmek
Aşağıdaki örnekte şirket 1 Ekim 2026’da kuruluyor ve aynı gün faaliyete başlıyor. Yeni şirketlerde hesap referans tarihi (accounting reference date), kuruluşun yıldönümünün düştüğü ayın son günü olarak otomatik belirlenir; bu şirket için 31 Ekim. Bu yüzden ilk mali yıl 13 ay sürer.
- 1 Ekim 2026KuruluşKuruluş belgesi düzenlenir; hesap referans tarihi otomatik olarak 31 Ekim olur.Companies House
- Ekim 2026Vergi numarası (UTR)HMRC, 10 haneli vergi numarasını kayıtlı adrese postalar. Muhasebe kayıtlarını ilk günden başlatın.HMRC
- 31 Aralık 2026’ya kadarKurumlar vergisi kaydıFaaliyete başladıktan sonraki 3 ay içinde; kuruluşta yapıldıysa ayrıca gerekmez.HMRC
- 30 Eylül 2027İlk vergi dönemi biterVergi dönemi 12 aydan uzun olamaz; 13 aylık mali yıl ikiye bölünür.HMRC
- 14 Ekim 2027’ye kadarİlk onay beyanıİlk inceleme dönemi 30 Eylül 2027’de biter; beyan 14 gün içinde verilir.Companies House
- 31 Ekim 2027İlk mali yıl sonu13 aylık ilk hesap dönemi ve 1 aylık ikinci vergi dönemi kapanır.Companies House ve HMRC
- 1 Nisan 2028Yazılımla hesap verme başlarBu tarihten sonra hesaplar yalnızca ticari yazılımla verilir.Companies House
- 1 Temmuz 2028İlk yıllık hesaplar ve ilk vergi ödemesi21 aylık süre dolar; ilk vergi döneminin ödemesi de aynı gün.Companies House ve HMRC
- 1 Ağustos 2028İkinci vergi ödemesi1 aylık ikinci vergi döneminin ödeme günü.HMRC
- 31 Ekim 2028İki vergi beyannamesiHer iki dönem için CT600, 13 aylık dönemin bitişinden itibaren 12 ay içinde.HMRC
Dikkat çeken nokta: bu şirketin ilk hesapları 1 Nisan 2028’den sonra verilecek, yani doğrudan yeni kurala göre, yazılımla hazırlanacak.
03
Onay beyanı: her yıl yenilenen teyit
Onay beyanı (confirmation statement), şirket bilgilerinin sicilde doğru olduğunu yılda en az bir kez teyit ettiğiniz bildirimdir. İçinde yöneticiler ve varsa şirket sekreteri, önemli kontrol sahipleri (PSC), kayıtlı adres, kayıtlı e-posta adresi, faaliyet kodu (SIC), sermaye tablosu ve hissedar bilgileri yer alır. Beyanla birlikte şirketin gelecekteki faaliyetlerinin yasal olduğunu da onaylarsınız.
Çevrim içi ya da yazılımla ücreti 50 £, kâğıt formla 110 £’dur. Bilgilerde değişiklik yoksa beyan birkaç dakikada tamamlanır.
GOV.UK · Companies House
Şirket kayıtlarını gözden geçirip her 12 ayda en az bir onay beyanı vermelisiniz. Beyan, inceleme döneminin bitiminden sonraki 14 gün içinde verilir. Tüm yöneticilerin kimliğini doğrulamış olması ve Companies House kişisel kodlarını bildirmesi gerekir.
Kimlik doğrulaması 18 Kasım 2025’ten beri zorunlu; yeni şirketlerde yöneticiler bu adımı kuruluşta tamamlar, sonradan atananlar kişisel kodlarıyla bildirilir.
04
Yıllık hesaplar ve vergi beyannamesi
Yıllık hesaplar (statutory accounts), şirketin mali yıl sonundaki durumunu gösteren resmî tablolardır: bilanço, gelir tablosu ve dipnotlar. Yöneticiler hesapları onaylayıp Companies House’a gönderir; aynı hesaplar vergi beyannamesiyle HMRC’ye de verilir.
Şirketin büyüklüğü, sicile ne kadar bilgi vereceğinizi ve denetim durumunuzu belirler. 6 Nisan 2025 ve sonrasında başlayan mali yıllarda üç ölçütten ikisini karşılayan şirket o sınıfta sayılır.
Tablo 1 · Küçük şirket ve mikro işletme eşikleri
| --- | --- | --- |
|---|---|---|
| Bilanço büyüklüğü | En fazla 7,5 milyon £ | En fazla 500.000 £ |
| Ortalama çalışan | En fazla 50 | En fazla 10 |
Tabloyu yana kaydırarak tüm sütunları görebilirsiniz.
Kurumlar vergisinde iki ayrı son tarih vardır: vergi, hesap döneminin bitişinden 9 ay 1 gün sonra ödenir; beyanname (CT600) ise 12 ay içinde verilir. Yani ödeme beyannameden önce gelir. Şirket zarar etse ya da ödenecek vergi çıkmasa bile beyanname verilir. Oranlar ve kademeli indirim için şirket vergileri rehberimize bakabilirsiniz.
05
Gecikmenin bedeli
Companies House, hesaplar geç geldiğinde ceza bildirimini kendiliğinden gönderir. Hesaplar üst üste iki yıl gecikirse ceza iki katına çıkar.
Tablo 2 · Geç yıllık hesap cezaları (özel limited şirket)
| --- | --- |
|---|---|
| 1–3 ay | 375 £ |
| 3–6 ay | 750 £ |
| 6 aydan fazla | 1.500 £ |
HMRC’nin geç beyanname cezaları, son tarihi 1 Nisan 2026 ve sonrasına denk gelen beyannameler için iki katına çıkarıldı. Vergi zamanında ödenmezse ayrıca faiz işler.
Tablo 3 · Geç kurumlar vergisi beyannamesi cezaları
| --- | --- |
|---|---|
| 3 ay | 200 £ daha |
| 6 ay | Ödenmemiş verginin %10’uHMRC vergiyi re’sen belirler |
| 12 ay | Ödenmemiş verginin %10’u daha |
| Üst üste 3. gecikme | 200 £’luk cezalar 1.000 £’a çıkar |
Ayrıca hesapları ya da onay beyanını vermemek suç sayılır; yöneticiler şahsen para cezasına çarptırılabilir, şirket sicilden silinme sürecine girebilir. Companies House, ilk hesap olması ya da muhasebecinin hatası gibi gerekçelerle yapılan itirazların genellikle kabul edilmediğini belirtiyor.
İlk yılın en pahalı hatası vergi değil, kaçırılan bir tarihtir. Takvimi kuruluş günü kurmak, ceza ödemekten her zaman ucuzdur.
06
Muhasebeyi kendiniz tutabilir misiniz?
Evet. İngiltere’de muhasebeci ya da mali müşavirle çalışma zorunluluğu yoktur. Ancak kayıtlar, hesaplar ve beyanlar yöneticilerin yasal sorumluluğudur. İşi bir muhasebeciye devretseniz de GOV.UK’nin ifadesiyle şirketin kayıtlarından, hesaplarından ve performansından hukuken siz sorumlu kalırsınız.
Muhasebe kayıtları gelir ve giderleri, varlıkları, borçları, yıl sonu stoklarını ve destekleyici belgeleri kapsar. Kayıtlar son mali yılın bitiminden itibaren en az 6 yıl saklanır; HMRC inceleme başlattıysa daha uzun. Kayıt tutmamanın cezası 3.000 £’a kadar çıkabilir ve yöneticilikten men edilmeye yol açabilir.
İki noktayı da hesaba katın. KDV kayıtlıysanız Making Tax Digital kapsamında kayıtları dijital tutup beyanları uyumlu yazılımla vermeniz gerekir. Kendinize yönetici olarak maaş ödeyecekseniz ilk maaş gününden önce işveren (PAYE) kaydı yaptırır, her ödemede HMRC’ye bildirim gönderirsiniz. 2028’deki yazılım zorunluluğu da düşünüldüğünde ilk günden bir muhasebe yazılımıyla başlamak mantıklıdır.
0 / 6 hazır
07
Denetim: iki ayrı soru
"Şirketim denetlenecek mi?" sorusu aslında iki ayrı konuyu kapsar.
Bağımsız denetim. Yıllık hesapların kayıtlı bir denetçiye denetletilmesidir. Tablo 1’deki küçük şirket eşiklerinden en az ikisini karşılayan özel limited şirketler (mikro işletmeler dahil) bu denetimden muaf olabilir. Kamuya açık şirketler (PLC), bankacılık, sigorta ve bazı finansal hizmet şirketleri muafiyetten yararlanamaz. Hisselerin en az %10’una sahip hissedarlar, mali yıl bitmeden en az bir ay önce yazılı talep ederek denetim isteyebilir. Şirketiniz bir grubun parçasıysa, örneğin Türkiye’deki bir şirketin yavru şirketiyse, grubun büyüklüğü de hesaba girer. Bu yapıyı şube mi, yavru şirket mi yazımızda ele aldık.
Kara parayla mücadele kontrolleri. Denetim muafiyeti, şirketin hiçbir kontrole tabi olmadığı anlamına gelmez. Bankalar, muhasebeciler ve şirket hizmet sağlayıcıları, kara para düzenlemeleri gereği müşterilerinin ve gerçek faydalanıcılarının kimliğini doğrulamak ve işlemleri izlemek zorundadır. Companies House da 4 Mart 2024’ten beri sicil bilgilerini sorgulayabiliyor ve şüpheli kayıtları kolluk kurumlarıyla paylaşabiliyor; HMRC ise beyannameler üzerinden inceleme başlatabilir. Sıradan bir ticaret şirketi ayrı bir kara para denetimine kayıt olmaz, ancak iş ilişkisi kurduğu kurumların kontrolünden geçer.
08
Yıl içinde bildirilecek değişiklikler
Bazı değişiklikler yıllık beyanı beklemeden bildirilir. Yönetici ya da şirket sekreteri atamaları ve ayrılışları, yöneticilerin kişisel bilgileri, önemli kontrol sahibi değişiklikleri ve kayıtların tutulduğu adres 14 gün içinde; yeni hisse ihracı bir ay içinde bildirilir. Kayıtlı adres değişikliği Companies House onayından sonra, yeni şirket adı ise sicile işlendiğinde geçerli olur.
Şirket adını ya da ana sözleşmeyi değiştirmek veya bir yöneticiyi görevden almak için hissedarların %75’inin onayıyla alınan özel karar (special resolution) gerekir. İletişim bilgileriniz değiştiğinde ya da bir muhasebeci atadığınızda HMRC’yi de bilgilendirirsiniz.
Uyum takvimini kurarken, sicil değişikliklerinde ve şirket hukukuna uyumda hukuki destek sağlıyoruz. Şirketinizin durumunu ön görüşmede birlikte değerlendirelim.
09
Sık sorulan sorular
Muhasebemi kendim tutabilir miyim?
Evet, muhasebeciyle çalışma zorunluluğu yoktur. Ancak kayıtlar, yıllık hesaplar ve vergi beyanları yöneticinin yasal sorumluluğudur ve iş devredilse de bu sorumluluk sizde kalır. KDV kayıtlıysanız ya da 1 Nisan 2028’den sonra hesap vereceksiniz yazılım kullanmanız gerekir.
Şirketim denetimlere tabi tutulacak mı?
İki ayrı durum var. Küçük şirket eşiklerini karşılayan özel limited şirketler bağımsız denetimden muaf olabilir. Buna karşılık her şirket, bankaların ve hizmet sağlayıcıların kara parayla mücadele kontrollerinden, Companies House sorgulamalarından ve HMRC incelemelerinden geçebilir.
Şirket hiç faaliyet göstermezse yine de bildirim yapmam gerekir mi?
Evet. Faaliyetsiz (dormant) şirketler de onay beyanını ve yıllık hesaplarını Companies House’a vermek zorundadır. Küçük ve faaliyetsiz şirketler daha kısa olan faaliyetsiz şirket hesaplarını verebilir. Kurumlar vergisi açısından faaliyetsiz olduğunuzu HMRC’ye ayrıca bildirmeniz gerekir.
Muhasebecim geç kalırsa ceza kime kesilir?
Ceza şirkete kesilir, sorumluluk yöneticilerde kalır; muhasebecinin hatası genellikle geçerli itiraz gerekçesi sayılmıyor. Son tarihleri muhasebecinizden bağımsız olarak kendi takviminizde de tutun.
10
Terimler sözlüğü
- Onay beyanı confirmation statement
- Şirket bilgilerinin sicilde güncel olduğunu yılda en az bir kez teyit eden bildirim.
- Hesap referans tarihi ARD
- Şirketin mali yılının bittiği gün; hesap bildirim sürelerinin çıkış noktası.
- Yıllık hesaplar statutory accounts
- Mali yıl sonunda hazırlanan, Companies House’a ve HMRC’ye verilen resmî mali tablolar.
- CT600
- Kurumlar vergisi beyannamesi (Company Tax Return).
- Mikro işletme micro-entity
- Ciro, bilanço ve çalışan ölçütlerinden ikisinde en küçük eşiği karşılayan şirket.
- Kişisel kod personal code
- Kimlik doğrulamasından sonra her kişiye verilen, Companies House bildirimlerinde kullanılan kod.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; vergi, muhasebe ya da hukuki danışmanlık yerine geçmez. Oran, ücret ve süreler 23 Eylül 2026 itibarıyla resmî kaynaklardaki bilgilere dayanır ve değişebilir.
